Litera W
1525 słów, strona 7 z 7.
- wziątek
- tu: zapłata. „Nieźle zapomożony sługa takim wziątkiem” Satyry
- wzięłaś na się postawę i piórka słowicze
- takie przemiany są często opisywane w antycznej poezji i mit.; zdarzyło się to Filomeli, żonie Tereusa, króla Tracji. „Wzięłaś na się postawę i piórka słowicze?” Treny
- wzięli szlachectwo
- przed wykonaniem wyroku odbierano skazańcowi tytuł szlachecki, aby uniknąć w ten sposób pohańbienia godności szlacheckiej; skazany był zrównywany w ten sposób z chłopstwem. „Więc mu wzięli szlachectwo...” Kordian
- wzienić gw.
- wziąć. „Wzieni mojego z chłopakami...” Chłopi, Część trzecia - Wiosna to słowo w 2 lekturach →
- wzięt
- dziś popr.: wzięty. „Tam wzięt był przez nas i ten poćciwy de Lorche.” Krzyżacy
- wziętość daw.
- popularność. „Kilku poznało też Zbyszka, który swego czasu potykał się w szrankach w Malborgu, i ci witali go dość uprzejmie, pamiętając, że potężny i mający wielką wziętość w Zakonie brat mistrzów, Ulryk von Jungingen, okazywał mu szczerą przyjaźń i przychylność.” Krzyżacy to słowo w 2 lekturach →
- wzięty z błonia
- tzn. młody (źrebaki do lat trzech lub pięciu przebywały swobodnie w stadninie, na błoniu), jeszcze nieujeżdżony, dziki. „Niechaj będzie wzięty z błonia,” Zemsta
- wzion gw.
- wziął. „— Już ja w tym, aby gromada nie uchwaliła — szepnął Grzela przysiadając się do Rocha, któren go wzion na stronę i dając jakoweś pisma i książeczki cosik z cicha i ważnie nauczał.” Chłopi, Część czwarta - Lato to słowo w 2 lekturach →
- wzionbyś gw.
- wziąłbyś. „— «Co, wzionbyś, Kazek, te titine?»” Kwiaty polskie
- wzjawić starop.
- objawić, ukazać. + 1 inne znaczenie „Wszytkę swą moc wzjawiła;” Rozmowa mistrza Polikarpa ze Śmiercią wszystkie 2 wystąpienia →
- wzjawiono będzie starop.
- będzie wyjawione; będzie ujawnione. „To wszytko będzie wzjawiono” Rozmowa mistrza Polikarpa ze Śmiercią
- wzjewić starop.
- wyjawić. „Miła Śmirci, racz mi wzjewić,” Rozmowa mistrza Polikarpa ze Śmiercią
- wzmoże
- «Nie będą [nigdy] równocześnie potężni, gdy ten będzie wzrastał, ten będzie podupadał», zob. Raszi do 25:23. „Ci są synowie Iszmaela, i te imiona ich, w osadach ich, i w koczowiskach ich, — dwunastu książąt podług plemion ich.” Genesis. Księga Rodzaju. Bereszit
- wznak starop.
- na wznak (leżał). „Gdy leżał wznak jako wiła,” Rozmowa mistrza Polikarpa ze Śmiercią
- wznasza
- dziś popr.: wznosi. „Podkomorzy, słysząc to, karabelę wznasza” Pan Tadeusz, czyli ostatni zajazd na Litwie
- Wzniosłej radości poczętej z żywota ...
- Z żywota Marii, z której narodził się nasz Zbawiciel Chrystus. „Wzniosłej radości poczętej z żywota,” Boska Komedia
- wzniosły
- wzniesiony; znajdujący się wysoko. „A gdzie wzniosły krążył ganek,” Ballady i romanse
- wzrok Febowy
- promienie słońca. Febus : grecki bóg słońca. „Złotosiejny wzrok Febowy” Zemsta
- wzrok przed światłem wypoczął małem
- Blask całego widzenia, jakie w tej chwili przedstawiało się poecie, był mały w porównaniu z wielkim blaskiem bijącym od oblicza Beatrycze. „Lecz wzrok przed światłem gdy wypoczął małem” Boska Komedia
- wzrok twój w tym zwierciadle czyta
- To jest: w Bogu. „Ty wiesz, bo wzrok twój w tym zwierciadle czyta,” Boska Komedia
- wzrokiem węża grzechotnika
- Wąż grzechotnik należy do rzędu wężów jadowitych, które polują czekając na zdobycz z długotrwałą cierpliwością. Ponieważ węże nie posiadają ruchomych powiek, wytworzył się pogląd, że nieruchomy wzrok węża oczekującego na zdobycz ma właściwości obezwładniające ofiarę. „Roztoczył się nade mną — wzrokiem węża grzechotnika ssie mi źrzenice — ha!” Nie-Boska komedia
- wzroku natężył
- dziś: wzrok natężył. „Kiepas przeżegnał się zapobiegliwie i wzroku natężył.” Klechdy polskie
- wzruszać
- tu: poruszać. „Piaski wzrusza i całe powietrze zachmurza” Iliada
- wzruszyć daw.
- pobudzić do ruchu. „Że nigdy potym takich wód nie wzruszę,” Pieśni
- wzwyczaić się daw.
- przyzwyczaić się. „…ednak jego dusza krzyżacka, chociaż z natury więcej okrutna niż kłamliwa, tak już pod wpływem nieubłaganej konieczności wzwyczaiła się do wykrętów, matactw i osłaniania krwawych zakonnych postępków, że i teraz mimo woli myślał, iż mógłby zrzucić hańbę i odpowi…” Krzyżacy
Objaśnienia pochodzą z przypisów redakcji WolneLektury.pl i są udostępnione na Licencja Wolnej Sztuki 1.3. Zebranie ich w słownik i przykłady użycia pochodzą od nas.